มหาวิทยาลัยและคำขวัญ


แสดงเมื่อ วันที่ 14 มกราคม พ.ศ. 2554 เวลา 16:25:43

คำขวัญท้้ง 5.png

มหาวิทยาลัยและคำขวัญ
[ ประยอม ซองทอง ]
จากหนังสือมหาวิทยาลัย 23 ตุลาคม 2536 หน้า 31-32


“มหาวิทยาลัย” เป็นนามที่ยิ่งใหญ่ในหัวใจข้าพเจ้าตลอดมา ก่อนเข้าจุฬาฯ ข้าพเจ้าเคยอ่าน “มหาวิทยาลัย” มาก่อน ได้รู้ว่าชื่อเต็ม ๆ ของมหาวิทยาลัยนั้นคือ “จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย” ซึ่งก็คือ นามเต็มๆ ของมหาวิทยาลัยอันเป็นที่รักยิ่งของเรา

อันนาม “จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย” ที่นำมาเป็นชื่อของหนังสือที่ระลึก ซึ่งใช้แจกแค่คณาจารย์ นิสิต และผู้ที่เกี่ยวข้องกับมหาวิทยาลัยของเราในวันอันยิ่งใหญ่วันหนึ่งในชีวิตของทุกคนที่เกี่ยวข้องกับจุฬาฯ นั่นคือ “วันที่ 23 ตุลาคม” อันเป็นวันคล้ายวันเสด็จสวรรคตของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระผู้พระราชทานกำเนิดจุฬาฯ ลงกรณ์มหาวิทยาลัย หนังสือที่ระลึกนั้น เป็นหน้าที่ของกรรมการสโมสรนิสิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย (ที่สมัยก่อนเราเรียกสั้น ๆ ว่า สจม.) เป็นผู้ที่มีหน้าที่ผลิตขึ้น เพื่อแจกจ่ายในวันที่ 23 ตุลาคม

ผู้ที่รับหน้าที่โดยตรงในการผลิตนั้นคือ กรรมการในตำแหน่ง “สาราณียกร” ซึ่งก็เป็นชื่อตำแหน่งที่เป็นเอกลักษณ์ของจุฬาฯ โดยเฉพาะ (เช่นเดียวกับตำแหน่งอาจารย์ผู้มีหน้าที่ดูแลสโมสรนิสิตจุฬาฯ หรือ สจม. ที่เรียกว่า “บรรยเวกษก์” หรืออาจารย์ผู้ควบคุมดูแลนิสิตในหอพักของเราที่เรียกว่า “อนุศาสก”)

“สาราณียกร” จะได้รับเลือกตั้งโดยอ้อม คือจากผู้แทนของนิสิตคณะต่าง ๆ เช่นเดียวกับตำแหน่งต่าง ๆ ในสโมสรนิสิตฯ (สจม.) ตำแหน่งกรรมการ สจม. จึงเป็นตำแหน่งที่คนได้รับเลือกภูมิใจพอ ๆ กับนิสิตในคณะภูมิใจ

เพราะนั่นคือแนวทางประชาธิปไตยในมหาวิทยาลัยของเรา

ท่านผู้อาวุโสเคยเขียนไว้ให้รู้ว่า นามหนังสือนั้นต่อมาถูกเรียกเพียงสั้น ๆ ว่า “มหาวิทยาลัย” ฉบับ 23 ตุลาคม

และผู้ที่ได้เลือกเป็นสาราณียกรนั้น ต้องรับผิดชอบในการผลิตหนังสือเพื่อแจกจ่ายในวันอันสำคัญของชาว สีชมพู

นิสิตที่มาถวายบังคมพระบรมรูปทรงม้าในเช้าวันที่ 23 ตุลาคม จะได้รับหนังสือ ”มหาวิทยาลัย”

เพระนั่นคือการแสดงว่า เรื่องของตน “เข้าขั้น” สมควรแก่การตีพิมพ์เผยแพร่ต่อชาวมหาวิทยาลัย เรื่องที่ผ่านการคัดเลือกของสาราณียกรหรือกรรมการในกองบรรณาธิการของ “มหาวิทยาลัย” จึงเสมือนเรื่องที่ผ่านบรรณาธิการชั้นยอดของหนังสือพิมพ์หรือนิตยสารที่เลือกเฟ้นอย่างฉกาจ เพราะหนังสือนี้มีพิมพ์ออกแจกจ่ายปีละครั้ง เลือกที่ได้รับการคัดเลือกลงพิมพ์จึงถูกกลั่นกรองอย่างละเอียดเรื่องที่ผ่านการคัดเลือกมาจึงเสมือนว่าผู้เขียนได้รับประกาศนียบัตร กลาย ๆ

หลายคนที่เคยผ่านหน้าที่ ”สาราณียกร” ของจุฬาฯ ล้วนเป็นบุคคลที่โด่งดังในบรรณพิภพของไทย

หลายคนที่มีเรื่องลงพิมพ์ใน “มหาวิทยาลัย” มักเป็นคนที่ได้รับความสำเร็จในบรรณพิภพของไทย

ความใฝ่ฝันของคนที่จะได้มีเรื่องลงพิมพ์ใน “มหาวิทยาลัย” จึงเป็นความใฝ่ฝันอันสูงส่งและการได้เป็น “สาราณียกร” ของจุฬาฯ ก็เช่นกัน

มันอาจเป็นความภูมิใจเล็ก ๆ ของบุคคลจำนวนหนึ่ง แต่เป็นความภูมิใจลึก ๆ ที่ฝังใจตลอดชีวิตของคนจำนวนนั้น

ไม่แพ้ความภูมิใจของคนจำนวนมหาศาลที่ผ่านรั้วจามจุรี เป็นชาวสีชมพู เป็นลูกพระเกี้ยว ซึ่งในอดีตบุคคลพวกนั้นภาคภูมิใจในการมีชีวิตผ่านคำขวัญทั้ง 5 ที่เราฝังใจมาตลอดชีวิต

“ระเบียบ -อาวุโส -ประเพณี -สามัคคี -น้ำใจ”

ซึ่งคนไทยยุคหลัง ๆ เห็นว่าเป็นความล้าหลัง

มิน่าเล่า คนในยุคหลัง ๆ จึงมองดู SOTUS คำขวัญทั้ง 5 ของเรา ORDER-SENIORITY-TRADITION-UNITY-SPIRIT อย่างผิด ๆ เห็นเป็นสิ่งบังคับจิตใจกันไป

และคนในสังคมทุกวันนี้จึงไม่ค่อยมีสิ่งเหล่านี้อยู่ในหัวใจ

เมื่อมีคนมาถามว่า ทุกวันนี้จุฬาฯ ยังมีหนังสือ”มหาวิทยาลัย” ออกทุก 23 ตุลาคมหรือเปล่าข้าพเจ้าให้รู้สึกเสียดาย

ประชาธิปไตยยิ่งเบ่งบาน คำขานของคนยุคเก่าก็หายไป

สังคมของเราทุกวันนี้ยิ่งวุ่นวายเท่าใด ข้าพเจ้าก็ยิ่งนึกถึงคำขวัญของจุฬาฯ ยิ่งขึ้นเท่านั้น คนเรา จะขาด ระเบียบ –อาวุโส –ประเพณี –สามัคคี –และน้ำใจเสียแล้ว จะเป็นคนเช่นไรหนอ?

 
 
 

ประวัติความเป็นมา


บริการ


ข้อมูลอื่น ๆ

ประวัติจุฬาฯ


ข้อมูลจุฬาฯ ที่น่าสนใจ